Kalkulator fotowoltaiki to narzędzie online pozwalające oszacować koszty, produkcję energii i zwrot inwestycji dla Twojego domu w kilka minut. Najdokładniejszy: PVGIS (Komisja Europejska) – 100% darmowy, open data, precyzja ±5%.
Najlepsze kalkulatory fotowoltaiki 2026
1. PVGIS – Photovoltaic Geographical Information System
Link: re.jrc.ec.europa.eu/pvg_tools/en/
**Zalety:**
- Najbardziej precyzyjny (satelitarne dane nasłonecznienia, 20 lat historii)
- 100% darmowy, bez rejestracji
- Uwzględnia: nachylenie, azymut, typ paneli, straty systemowe
- Pokazuje produkcję miesiąc po miesiącu
- Integracja z Google Maps
**Wady:**
- Angielski interfejs (ale prosty)
- Nie uwzględnia dotacji/finansowania
Precyzja: ±5% vs rzeczywista produkcja. Złoty standard branży.
2. Kalkulator NFOŚiGW
Link: nfosigw.gov.pl (sekcja fotowoltaika)
**Zalety:**
- Polski, intuicyjny
- Uwzględnia program Mój Prąd (automatycznie odejmuje dotację)
- Pokazuje ulgę termomodernizacyjną
- Prosty raport PDF do wydruku
**Wady:**
- Mniej precyzyjny niż PVGIS (ogólne dane regionalne)
- Brak szczegółów miesięcznych
Dobry dla szybkiej, wstępnej oceny.
3. Kalkulatory komercyjne instalatorów
Przykłady: Columbus, Eco-Tech, SolarEdge Design Tool
**Zalety:**
- Integracja z ofertą (od razu wycena)
- 3D wizualizacja na Twoim dachu (niektóre)
- Szczegółowa konfiguracja (marka paneli, falownika)
**Wady:**
- Zawyżone prognozy (marketing)
- Wymaga podania danych kontaktowych (spam)
- Ukierunkowane na sprzedaż, nie obiektywność
Używaj ostrożnie, weryfikuj z PVGIS.
Jak używać PVGIS krok po kroku
Krok 1: Lokalizacja
Wejdź na re.jrc.ec.europa.eu/pvg_tools/en/ → wybierz „PV estimation” → zaznacz swoją lokalizację na mapie (możesz wpisać adres w wyszukiwarkę). Precyzja lokalizacji jest ważna (różnice 10 km = różnica 2-3% produkcji).
Krok 2: Parametry instalacji
Wprowadź:
- **Installed peak PV power (kWp):** moc instalacji, np. 6
- **System loss (%):** domyślnie 14% (okablowanie, falownik, kurz) – zostaw
- **Mounting position:** „Free standing” dla dachu skośnego, „Building integrated” dla dachu płaskiego
- **Slope (°):** kąt nachylenia dachu, np. 35° (sprawdź projekt domu lub zmierz kątomierzem)
- **Azimuth (°):** orientacja – 0° = północ, 90° = wschód, 180° = południe (optimal), 270° = zachód
- **Technology:** „Crystalline silicon” (standard)
Krok 3: Obliczenia
Kliknij „Calculate” → PVGIS wyliczy:
- **Yearly PV energy production (kWh):** np. 6100 kWh
- **Yearly in-plane irradiation (kWh/m²):** nasłonecznienie
- **Year-to-year variability:** ±8% typowo (zależnie od roku – suche vs deszczowe)
- **Monthly production:** szczegółowy rozkład (maj maks, grudzień min)
Krok 4: Interpretacja
Przykład dla Warszawy, 6 kWp, 35°, 180°:
- Produkcja: 6120 kWh/rok
- Specific yield: 1020 kWh/kWp (wskaźnik jakości lokalizacji)
To znaczy: każdy 1 kWp zainstalowanej mocy wyprodukuje 1020 kWh rocznie w Warszawie.
Obliczanie opłacalności – krok po kroku
Krok 1: Produkcja i autokonsumpcja
PVGIS: 6120 kWh/rok produkcji
Twoje roczne zużycie: 4500 kWh (sprawdź na fakturach)
Realistyczna autokonsumpcja bez optymalizacji: 35-40% (zużywasz energię gdy PV produkuje)
Autokonsumpcja: 6120 × 0,37 = 2264 kWh bezpośrednio zużytych
Nadwyżka do sieci: 6120 – 2264 = 3856 kWh
Krok 2: Oszczędności
Bezpośrednia autokonsumpcja: 2264 kWh × 0,85 zł/kWh = 1924 zł oszczędności
Nadwyżka oddana (net-billing, rozliczenie po ~0,50 zł/kWh): 3856 × 0,50 = 1928 zł zwrotu
**Razem oszczędności: 3852 zł/rok**
Krok 3: Koszt inwestycji
Instalacja 6 kWp: 27 000 zł (cena rynkowa 2026)
Dotacja Mój Prąd: -6 000 zł
**Koszt netto: 21 000 zł**
Krok 4: ROI
Zwrot inwestycji: 21 000 / 3852 = **5,5 roku**
Po 5,5 roku: zero kosztów energii przez kolejne 20+ lat (żywotność paneli 25-30 lat)
Suma oszczędności przez 25 lat: 3852 × 25 = 96 300 zł
Minus koszt: -21 000 zł
**Zysk netto: 75 300 zł przez 25 lat**
Zaawansowane parametry PVGIS
Tracking system
Jeśli planujesz trackery (śledzenie słońca), wybierz:
- „2-axis tracking”: +30-35% produkcji (drogo, skomplikowane)
- „Vertical axis tracking”: +20-25%
- „Inclined axis tracking”: +15-20%
Horizon
PVGIS może uwzględnić zacienienie od budynków/gór. Kliknij „Show horizon” → narysuj linie zacienienia. To zwiększy precyzję dla lokalizacji z przeszkodami.
PV technology types
Porównaj różne technologie:
- Crystalline silicon: standard, 20% sprawność
- CIS (Copper Indium Selenide): 13-15%, lepsze w słabym świetle
- CdTe (Cadmium Telluride): 11-13%, tanie, duże powierzchnie
Dla domów: zawsze crystalline silicon.
Typowe błędy przy kalkulacjach
Błąd #1: Ignorowanie autokonsumpcji
Myślenie: „6 kWp produkuje 6000 kWh, moje zużycie 4500 kWh, więc pokryję 133%!”
Realność: Produkujesz w dzień, zużywasz wieczorem. Bez magazynu/optymalizacji autokonsumpcja to tylko 35-40%, nie 100%.
Błąd #2: Optymistyczne prognozy instalatorów
Instalator: „Ta instalacja da 7000 kWh rocznie!”
PVGIS: 6100 kWh
Różnica: 15% zawyżenie. Zawsze weryfikuj z PVGIS, nie ufaj ślepo wycenom.
Błąd #3: Zapominanie o degradacji
Panele degradują się 0,5%/rok. Po 10 latach: -5% produkcji. Rok 1: 6000 kWh, rok 10: 5700 kWh, rok 25: 5250 kWh. Średnia przez 25 lat: ~5650 kWh (nie 6000!).
Błąd #4: Zawyżona cena energii
Myślenie: „Cena prądu rośnie 10%/rok, więc za 10 lat oszczędzę 3x więcej!”
Realność: Ceny rosną, ale wolniej (inflacja energii 5-7%/rok). Konserwatywnie zakładaj stałą cenę lub +3% rocznie.
